İçeriğe geçAv. Mert Sümbül Hukuk Bürosu

Alan 04

Bankacılık ve Finans Hukuku

Kredi sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar, teminatların paraya çevrilmesi ve bankacılık işlemlerine itiraz.

Bu alanda görülen işler

  • Kredi alacaklarının takibi
  • Hesap kat ihtarına itiraz
  • İpoteğin paraya çevrilmesi
  • Kefalet uyuşmazlıkları
  • Menfi tespit ve istirdat davaları
  • Faiz ve masraf itirazları
Randevu alın

Ticari kredi mi, tüketici kredisi mi

Kredi uyuşmazlığında ilk soru, kredinin hangi amaçla kullanıldığıdır. Bir şirkete ya da ticari faaliyeti için bir kişiye verilen kredi ticari kredidir; uyuşmazlık asliye ticaret mahkemesinde görülür ve para alacaklarında dava öncesi arabuluculuk zorunludur (TTK m.5/A).

Kişisel ihtiyaç için kullanılan konut, taşıt ve ihtiyaç kredileri ise tüketici kredisidir.

Kredi ilişkisinin belgeleri

Kredi uyuşmazlıklarında dosyanın omurgası üç belgedir: kredi sözleşmesi, hesap özeti ve hesap kat ihtarnamesi. Bu belgelerdeki eksiklik ya da usulsüzlük, takibin tamamını etkiler.

Hesap kat ihtarının usulüne uygun tebliğ edilmemiş olması, temerrüdün doğmadığı ve dolayısıyla takibin erken başlatıldığı iddiasının dayanağı olabilir.

Süreç adım adım

  1. Hesabın kat edilmesi: Banka, ödemelerin aksaması üzerine kredi hesabını kapatır ve borcun tamamını muaccel hale getirir.
  2. İhtarname: Hesap kat ihtarnamesi borçluya ve kefillere tebliğ edilir; ihtarnamede verilen süre sonunda temerrüt doğar.
  3. Takip: Teminatın türüne göre ilamsız takip, ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip ya da kambiyo senedine dayalı takip başlatılır.
  4. İtiraz: Borçlu ve kefiller, takip yoluna göre değişen sürelerde borca, faize ve takibin usulüne itiraz eder.
  5. Dava ya da satış: İtiraz üzerine dava açılır ya da kesinleşen takipte teminat satışa çıkarılır.

Teminatın paraya çevrilmesi

İpotekli bir alacakta izlenecek yol, ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takiptir. Bu takip, ilamsız takipten farklı bir usule tabidir ve itiraz sebepleri sınırlıdır.

İpoteğin üst sınır ipoteği mi yoksa anapara ipoteği mi olduğu, hangi alacakların teminat kapsamında olduğunu belirler (TMK m.851). Bu ayrım, talep edilebilecek tutarı doğrudan etkiler.

Kefilin durumu

Kredi ilişkilerinde kefalet sık başvurulan bir teminattır; fakat geçerliliği sıkı şekil şartlarına bağlıdır. Kefilin el yazısıyla azami sorumluluk tutarını ve tarihi yazması, evli kefiller için eşin yazılı rızası aranır (TBK m.583, m.584).

Bu şartlardaki eksiklik, kefaleti geçersiz kılabilir. Kefilin sorumluluğunun süresi ve kapsamı da ayrıca değerlendirilir.

Borçlu tarafında açılan davalar

Kredi borçlusu, borcun bulunmadığını ya da hesaplanan tutarın fazla olduğunu ileri sürerek menfi tespit davası açabilir. Ödeme yapılmışsa istirdat davası gündeme gelir.

Faiz oranının sözleşmeye aykırı uygulanması, tahsil edilen masraf ve komisyon kalemlerinin dayanaksız olması bu davaların sık görülen konularıdır.

Yapılandırma görüşmeleri

Takip başlamadan ya da başladıktan sonra bankayla yeniden yapılandırma görüşülebilir. Yapılandırma protokolü imzalanırken yeni vadeler kadar şu noktalar da önemlidir: işlemiş faizin anaparaya eklenip eklenmediği, mevcut teminatların ve kefaletlerin devam edip etmediği, yeni bir teminat istenip istenmediği ve ödemelerin aksaması halinde ne olacağı.

Protokol, borcun ikrarı niteliği taşıyabilir. Bu nedenle borca ya da tutara itiraz edilecekse, protokol imzalanmadan önce değerlendirilmelidir.

İhalenin feshi

Teminatın satışı aşamasında ihalenin usulsüz yapıldığı iddiası, ihalenin feshi talebiyle ileri sürülür. Süre çok kısadır ve ihale bedelinin düşüklüğü tek başına fesih sebebi sayılmaz; usul hatası ya da zarar unsuru gösterilmelidir.

Hazırlanması gereken belgeler

  • Genel kredi sözleşmesi, ekleri ve ödeme planı
  • Kredi kullandırım ve ödeme dekontları, hesap ekstreleri
  • Hesap kat ihtarnamesi ve tebliğ tarihi
  • İpotek akit tablosu, rehin sözleşmesi ya da kefaletname
  • Bankayla yapılan yazışmalar ve varsa yapılandırma protokolleri
  • Başlatılmış takip varsa ödeme emri ve takip dosya bilgileri

Süreler

  • İstirdat davası: ödemeden itibaren bir yıl (İİK m.72)

Sık yapılan hatalar

  • Hesap kat ihtarnamesini önemsemeyip hesap özetine süresinde itiraz etmemek
  • Kredinin ticari mi tüketici kredisi mi olduğunu belirlemeden başvuru yapmak; yanlış merci zaman kaybettirir
  • Yapılandırma protokolünü, borcun ve faizin dökümünü görmeden imzalamak
  • Kefalet sözleşmesinin şekil şartlarını incelemeden kefilin sorumluluğunu kabul etmek
  • İhale aşamasında süreyi kaçırıp usulsüzlüğü ileri sürememek

Diğer çalışma alanları

Kefalet ve TeminatlarBorçlar ve Sözleşmeler HukukuMuvazaa ve Tasarrufun İptaliİrade Sakatlığı DavalarıTapu İptal ve Tescil DavalarıTüm alanlar

Randevu talep edin

Bankacılık ve Finans Hukuku kapsamındaki durumunuzu ve elinizdeki belgeleri paylaşın; izlenebilecek yolları görüşmede birlikte değerlendirelim.