Bir sözleşme, taraflardan birinin iradesi hata, hile ya da korkutma etkisiyle oluşmuşsa iptal edilebilir. Burada sözleşme baştan yok sayılmaz; iptal hakkı kullanılana kadar geçerliliğini korur.

Bu davaların ortak zorluğu, iç dünyaya ilişkin bir olgunun dış delillerle ispat edilmesidir.

Her yanılma iptal sebebi değildir. Yanılmanın esaslı olması, yani sözleşmenin temelini oluşturan bir noktada bulunması gerekir. Taşınmazın niteliğinde ya da miktarında yanılma tipik örnektir.

Sadece saikte (beklentide) yanılma kural olarak yeterli değildir; karşı tarafça bilinen ve sözleşmenin temeli yapılmış olması gerekir.

Hilede, karşı taraf kasıtlı davranışıyla yanıltır. Susma da hile sayılabilir: açıklanması gereken bir durumun gizlenmesi bu kapsamdadır.

Taşınmaz satışında imar durumunun, üzerindeki şerhlerin ya da yapı kusurlarının gizlenmesi, uygulamada sık görülen hile iddialarıdır.

İşlem tarihinde ayırt etme gücüne sahip olmayan kişinin yaptığı sözleşme baştan geçersizdir. İleri yaş, demans, ağır hastalık ya da yoğun ilaç kullanımı gibi haller bu iddianın dayanağı olur.

Bu dosyalarda sağlık kayıtları, hastane raporları ve tanık beyanları birlikte değerlendirilir; mahkeme çoğu zaman adli tıp incelemesine başvurur.

Hata, hile ve korkutmada iptal hakkı, durumun öğrenilmesinden ya da korkutmanın etkisinin ortadan kalkmasından itibaren bir yıl içinde kullanılmalıdır. Bu süre geçtikten sonra sözleşme geçerli hale gelir.

Ehliyetsizlik iddiasında ise böyle bir süre sınırı yoktur. Bu nedenle dava açılmadan önce hangi hukuki sebebin öne alınacağı dikkatle belirlenmelidir.